POLITICS

‘ศุภจี’ เผยผลประชุมอาเซียน – เอเปก ผลักดันกรอบเศรษฐกิจดิจิทัลอาเซียน

‘ศุภจี’ เผยผลประชุมอาเซียน – เอเปก ผลักดันกรอบเศรษฐกิจดิจิทัลอาเซียน ตั้งเป้าเศรษฐกิจดิจิทัล 2 ล้านล้านดอลลาร์ เชื่อมระบบ e-Payment ข้ามพรมแดน ยกระดับ FTA อาเซียน – จีน แจง ดีล ART ไทย – สหรัฐฯ ไม่ใช่ข้อผูกมัดรัฐบาลซื้อสินค้าเกษตร ชี้ ยังต้องผ่าน ครม. – รับฟังประชาชน – รัฐสภา ย้ำ เอกชนตัดสินใจเองตามราคา – คุณภาพ ยันชัด ไม่เปิดนำเข้าเนื้อสัตว์มีสารเร่งเนื้อแดง พร้อมเจรจา ลดภาษีมาตรา 301 กรณีแรงงานบังคับจาก 12.5% เหลือ 10%

วันนี้ (20 พ.ย. 69) เวลา 16.20 น. ที่ท่าอากาศยานทหาร 2 กองบิน 6 ดอนเมือง นางศุภจี สุธรรมพันธุ์ รองนายกรัฐมนตรีและรัฐมนตรีว่าการกระทรวงพาณิชย์ แถลงผลการเข้าร่วมการประชุมสุดยอดอาเซียน 2026 ณ กรุงมะนิลา ประเทศฟิลิปปินส์ และการประชุมผู้นำเขตเศรษฐกิจเอเปก ครั้งที่ 33 (APEC 2026) ณ เมืองเซินเจิ้น สาธารณรัฐประชาชนจีน ในนามกระทรวงพาณิชย์ว่า ผลการประชุมทั้งสองเวทีมีความแตกต่างอย่างชัดเจน โดยประเทศไทยมีโอกาสผลักดันเนื้อหาและข้อตกลงหลายประเด็น ไม่ใช่เพียงเข้าร่วมรับฟังข้อเสนอจากประเทศอื่นเท่านั้น ซึ่งข้อเสนอที่ไทยพยายามนำเสนอได้รับการตอบรับทั้งในการประชุมอาเซียนและเอเปก

นางศุภจี กล่าวว่า โดยสรุป กระทรวงพาณิชย์ได้ผลักดันให้ทั้ง 11 ประเทศสมาชิกอาเซียนมีข้อตกลงร่วมกันภายใต้กรอบความตกลงเศรษฐกิจดิจิทัลอาเซียน (DEFA – ASEAN Digital Economy Framework Agreement) โดยมีประเทศไทยเป็นผู้นำในการผลักดัน ซึ่งประโยชน์ที่ไทยจะได้รับ คือการวางกรอบเศรษฐกิจดิจิทัลให้เป็นมาตรฐานเดียวกัน ทั้งระบบการชำระเงิน มาตรฐานการรับส่งสินค้า และการเปิดโอกาสให้ผู้ประกอบการรายเล็กสามารถเข้าถึงตลาดที่มีขนาดใหญ่ขึ้น

ทั้งนี้ สถาบัน Boston Consulting คาดการณ์ว่า หากอาเซียนสามารถนำกรอบความร่วมมือดังกล่าวมาใช้ได้สำเร็จ จะทำให้มูลค่าเศรษฐกิจดิจิทัลของภูมิภาคเพิ่มขึ้นเป็น 2 ล้านล้านดอลลาร์สหรัฐ หรือเพิ่มขึ้นเป็นสองเท่าจากเดิม

อีกทั้ง ยังมีการยกระดับข้อตกลงการค้าเสรีภายในอาเซียน โดยปรับปรุงข้อตกลงเดิมที่มีมานานให้มีความทันสมัยมากขึ้น ลดขั้นตอนการดำเนินงานระหว่างกัน เพิ่มเงื่อนไขด้านสิ่งแวดล้อมและเศรษฐกิจสีเขียว ตลอดจนส่งเสริมการดำเนินการทางการค้าให้มีความโปร่งใสและรวดเร็ว รวมถึงการยกระดับข้อตกลงความร่วมมือระหว่างอาเซียนกับจีน เพื่อให้มีมาตรฐานการดำเนินงานร่วมกันมากยิ่งขึ้น

ส่วนการประชุมเอเปก กระทรวงพาณิชย์ได้ขอหารือทวิภาคีกับผู้ช่วยผู้แทนการค้าสหรัฐอเมริกา (USTR – United States Trade Representative) ภายหลังผู้นำทั้งสองประเทศบรรลุข้อตกลงร่วมกัน โดยหารือเกี่ยวกับมาตรการภาษีตามมาตรา 301 กรณีแรงงานบังคับ (Forced Labor) ซึ่งไทยต้องการผลักดันให้อัตราภาษีลดลงจาก 12.5% เหลือ 10% เพื่อให้ไทยได้รับอัตราภาษีทัดเทียมกับประเทศที่ลงนามความตกลงการค้าต่างตอบแทน (ART) กับสหรัฐฯ ไปแล้ว

นอกจากนี้ ยังมีการลงนามความตกลงการค้าเสรีระหว่างไทยกับเปรู ซึ่งเป็นข้อตกลงที่หยุดชะงักมาเป็นเวลากว่า 10 ปี โดยจะช่วยเปิดโอกาสทางการค้าให้ไทยสามารถขยายตลาดไปยังเปรู รวมถึงภูมิภาคละตินอเมริกาได้มากขึ้น อีกทั้งยังสามารถใช้ท่าเรือชานเคย์ (Chancay) เพื่อช่วยลดระยะเวลาและต้นทุนการขนส่งสินค้าจากไทยไปยังตลาดละตินอเมริกา

สำหรับกรอบข้อตกลงการค้าต่างตอบแทนระหว่างไทยกับสหรัฐอเมริกา หรือ ART นางศุภจี ชี้แจงว่า เป็นกรอบความร่วมมือที่ทั้งสองประเทศจะแลกเปลี่ยนผลประโยชน์ซึ่งกันและกัน โดยมีเป้าหมายเพื่อสร้างโอกาสทางการค้าให้กับทั้งสองฝ่าย ไม่ได้หมายความว่าประเทศไทยต้องยอมรับเงื่อนไขหรือมีข้อผูกพันในการซื้อสินค้าจากสหรัฐฯ โดยไม่มีข้อจำกัด

สำหรับข้อตกลงดังกล่าวยังต้องผ่านกระบวนการภายในประเทศอีกหลายขั้นตอน ตั้งแต่การเสนอให้คณะรัฐมนตรีพิจารณา การเปิดรับฟังความคิดเห็นจากประชาชน ไปจนถึงกระบวนการพิจารณาของรัฐสภา ก่อนจะดำเนินการในขั้นตอนต่อไป

ส่วนกรณีนายโดนัลด์ ทรัมป์ ประธานาธิบดีสหรัฐอเมริกา กล่าวถึงการที่ไทยจะซื้อสินค้าเกษตรจากสหรัฐฯ เพิ่มเติม มูลค่า 2,600 ล้านดอลลาร์สหรัฐ นางศุภจี ชี้แจงว่า ประเด็นดังกล่าวมีการหารือและวางกรอบไว้ตั้งแต่ช่วงต้นปี 2568 ครอบคลุมทั้งสินค้าเกษตร พลังงาน และอากาศยาน โดยไม่ได้หมายความว่ารัฐบาลไทยจะเป็นผู้จัดซื้อ หรือมีข้อผูกพันว่าจะต้องซื้อสินค้าทั้งหมดตามมูลค่าที่ระบุไว้ แต่เป็นการแสดงเจตจำนงในการเปิดโอกาสให้สินค้าจากสหรัฐฯ เข้ามาแข่งขันในตลาดประเทศไทยมากขึ้น

ส่วนการจัดซื้อสินค้าดังกล่าวจะเป็นการตัดสินใจของภาคเอกชน ไม่ใช่รัฐบาลเป็นผู้ซื้อโดยตรง โดยผู้ประกอบการจะพิจารณาจากราคา คุณภาพ และเงื่อนไขทางธุรกิจเป็นสำคัญ หากสินค้าไม่ตรงกับความต้องการ หรือไม่สามารถตกลงเงื่อนไขทางธุรกิจกันได้ ก็ไม่มีข้อบังคับว่าจะต้องจัดซื้อ ทั้งนี้ สิ่งที่รัฐบาลดำเนินการคือการเปิดโอกาสให้เกิดการซื้อขาย ไม่ใช่การรับประกันว่าจะต้องซื้อสินค้าให้ได้ตามมูลค่าที่ระบุไว้

นางศุภจี ยกตัวอย่างสินค้าเกษตรที่ประเทศไทยยังผลิตได้ไม่เพียงพอต่อความต้องการภายในประเทศ เช่น กากถั่วเหลืองและข้าวโพด โดยเฉพาะข้าวโพดที่ประเทศไทยมีความต้องการใช้ประมาณ 9 ล้านตันต่อปี แต่สามารถผลิตได้เพียง 5 ล้านตัน จึงยังมีปริมาณส่วนต่างที่จำเป็นต้องจัดหาจากต่างประเทศ

ดังนั้น การเปิดโอกาสให้สหรัฐฯ เป็นหนึ่งในแหล่งนำเข้าสินค้าดังกล่าว จึงเป็นการจัดหาสินค้าที่ประเทศไทยมีความจำเป็นต้องใช้และยังผลิตเองได้ไม่เพียงพอ อีกทั้งยังเป็นส่วนหนึ่งของการสร้างสมดุลทางการค้าระหว่างสองประเทศ ไม่ใช่การนำเข้าสินค้าที่ไทยสามารถผลิตได้เพียงพออยู่แล้วจนกลายเป็นภาระให้กับเกษตรกรภายในประเทศ

ส่วนข้อกังวลเกี่ยวกับการเปิดตลาดสินค้าให้สหรัฐฯ โดยเฉพาะสินค้าที่อาจส่งผลกระทบต่อเกษตรกรและผู้ประกอบการไทย นางศุภจี ยืนยันว่า การเปิดตลาดไม่ได้หมายความว่าจะปล่อยให้สินค้าทุกประเภทเข้ามาแข่งขันได้โดยไม่มีเงื่อนไข เนื่องจากประเทศไทยยังสามารถกำหนดมาตรการปกป้องที่เหมาะสมได้ ทั้งการกำหนดโควตานำเข้าและเงื่อนไขอื่น ๆ เพื่อป้องกันไม่ให้เกิดผลกระทบต่อผู้ผลิตภายในประเทศ

นางศุภจี ยืนยันว่า รัฐบาลไม่มีทางยอมรับการนำเข้าเนื้อสัตว์ที่มีสารเร่งเนื้อแดง ซึ่งอาจส่งผลกระทบต่อความปลอดภัยของผู้บริโภค โดยสินค้าเกษตรและอาหารนำเข้าทุกประเภทจะต้องอยู่ภายใต้มาตรฐานและกฎหมายของประเทศไทย ไม่มีการยกเว้นมาตรฐานเพื่อแลกกับสิทธิประโยชน์ทางการค้า

นางศุภจี ระบุอีกว่า การเจรจาครั้งนี้มีความสำคัญต่อการรักษาตลาดส่งออกอันดับหนึ่งของไทยอย่างสหรัฐฯ เนื่องจากเป็นตลาดที่สร้างรายได้และเกี่ยวข้องกับการจ้างงานของคนไทยจำนวนมาก โดยประเทศไทยได้ดุลการค้ากับสหรัฐฯ มากกว่า 70,000 ล้านดอลลาร์สหรัฐ และอาจเพิ่มขึ้นมากกว่า 80,000 ล้านดอลลาร์สหรัฐ ขณะที่รายได้จากการส่งออกดังกล่าวเกี่ยวข้องกับการจ้างงานของคนไทยประมาณ 1.25 ล้านคน

ดังนั้น การรักษาความสามารถในการแข่งขันและโอกาสในการเข้าถึงตลาดสหรัฐฯ จึงเป็นสิ่งที่รัฐบาลต้องให้ความสำคัญ ควบคู่ไปกับการดูแลผู้ประกอบการและเกษตรกรภายในประเทศ

สำหรับประเด็นอัตราภาษี นางศุภจี ระบุว่า ปัจจุบันประเทศไทยเผชิญอัตราภาษีอยู่ที่ 12.5% ขณะที่มาเลเซียและกัมพูชา ซึ่งบรรลุข้อตกลงกับสหรัฐฯ แล้ว เผชิญอัตราภาษีอยู่ที่ 10% หรือแตกต่างกัน 2.5 จุดเปอร์เซ็นต์ แม้ส่วนต่างดังกล่าวจะดูไม่มาก แต่เมื่อคำนวณเป็นมูลค่าการส่งออกแล้วถือว่ามีนัยสำคัญ และอาจส่งผลต่อความสามารถในการแข่งขันของสินค้าไทยเมื่อเทียบกับประเทศคู่แข่ง

หากประเทศไทยไม่สามารถเดินหน้าข้อตกลงได้ ก็มีความเสี่ยงที่จะเสียเปรียบประเทศที่สามารถเจรจาและได้ข้อสรุปไปก่อนแล้ว อย่างไรก็ตาม ยังมีประเทศอื่นที่อยู่ระหว่างการเจรจากับสหรัฐฯ เช่น ญี่ปุ่นและเกาหลีใต้ ซึ่งขณะนี้ยังไม่มีข้อสรุปเกี่ยวกับอัตราภาษี

นางศุภจี ย้ำว่า รัฐบาลไม่ได้มองเพียงการเปิดตลาดหรือการลดภาษีให้สำเร็จเท่านั้น แต่ต้องคำนึงถึงผลกระทบที่จะเกิดขึ้นกับประชาชนทุกกลุ่มด้วย หากข้อตกลงทำให้ผู้ประกอบการหรือเกษตรกรบางสาขาได้รับผลกระทบ ก็จำเป็นต้องกำหนดเงื่อนไขเพื่อบรรเทาความเสียหาย รวมถึงจัดให้มีมาตรการช่วยเหลือและเยียวยาที่เหมาะสม

อย่างไรก็ตาม หลักการสำคัญของการเจรจาครั้งนี้ คือการรักษาผลประโยชน์ของประเทศ ทั้งตลาดส่งออก รายได้ การจ้างงาน และความสามารถในการแข่งขันของประเทศไทยในระยะยาว พร้อมขอให้ประชาชนรอการเปิดเผยรายละเอียดอย่างเป็นทางการ หลังจากผ่านกระบวนการทางกฎหมายและขั้นตอนภายในประเทศเรียบร้อยแล้ว

Related Posts

Send this to a friend